با يك و نيم وزن روغن بزر كتان خالص تازه ممزوج نموده طبخ نمايند و آنچه براى موم جامه است با يك و نيم وزن آن از روغن مذكور نيز پخته ترتيب دهند و ليكن در طبخ اين آتش را بايد كه ملايم نمايند و احتياط كنند كه آتش در آن در نكيرد و دايم بچوبى برهم ميزده باشند زيرا كه با اندك بىاحتياطى آتش در ميكيرد و طابخ آن را اريت مىرساند اكر غافل باشد [ دهن الشاه سفرم ] دهن الشاه سفرم فالج و لقوه و درد مفاصل و زانو را مفيد و در مزاج و ساير افعال قريب بدهن الرّيحانست صنعت آن نيز چنانست [ دهن الشّبت ] دهن الشّبت ملطف و مسخن و محلل و جهت وجع مفاصل و تهيج اطراف و وجع اعصاب و قشعر بره و لرز در حميات و سستى اعضا كه از برودت باشد و تحليل رياح و تسكين اوجاع بارده و تنويم شربا و طلاء نافع در دويّم كرم و در اوّل خشك است صنعت آن بكيرند برك و تخم شبت را در شيشه كنند و روغن كنجد بران ريزند و بدستور روغن بابونه مرتّب نمايند و يا آنكه در آب جوش‌داده بدستور مسطور [ دهن الشّعر ] دهن الشّعر جهت تقويت باه مايوسين نافع صنعت آن بكيرند موى سر انسان هر قدر كه خواهند و با صابون پاك بشويند و در شيشه مطين كرده بطريق تنكيس مقطر نمايند و يا بقرع و انبيق و به كار برند [ دهن الشقايق ] دهن الشقايق محلّل و منضج و سياه كنندهء مو و كرم كنندهء معدهء بارد طلاء و تدهينا در دويّم كرم و خشكست و صنعت آن مانند كل بابونه است كه با روغن مورد ترتيب دهند صنعت آن بنوعديكر بكيرند برك كل شقائق را و خشك كرده بكوبند و در يك اوقيهء آن نيم رطل روغن مورد يا روغن حنا ريخته در افتاب كذارند تا چهل روز به كار برند [ دهن الشّلجم ] دهن الشّلجم جهت شقاق اطراف و نقرس و حكه نافع صنعت آن بكيرند برك و اصل ورق كردهء آن را و در چهار وزن آن آب طبخ نمايند تا بربع رسد صاف نموده با هم‌وزن آن روغن كنجد تازه يا زيت يا روغن كل على الرسم مرتّب نمايند و اين در دويّم كرم و در اوّل تر [ دهن تخم آن ] و دهن تخم آن جهت رفع اعيا و رياح و تقويت آلات تناسل شربا و تدهينا مفيد و حرارت اين از آن زياده است صنعت آن بكيرند تخم آن را هر قدر كه خواهند و بكوبند و تا شش وزن آن آب طبخ دهند تا بربع رسد و روغن كنجد يا زيت به وزن آن داخل كرده مرتّب نمايند [ دهن الشونيز ] دهن الشونيز كه به فارسى سياه دانه و بهندى كلونجى نامند جهت فالج و لقوه و تشنج و اوجاع مفاصل بارده و سستى آلات تناسل و رفع سدهء اعصاب و اعيا و درد كمر و جهت تقويت باه و انعاظ نافع و اين در سيّم كرم و خشكست صنعت آن بكيرند شونيز بيست درم و با پنج درم روغن بادام تلخ كوبيده آب كرم اندك بران پاشيده و فشرده روغن آن را بكيرند و يا آنكه بطريق قرع معكوس و يا قرع و انبيق و يا در آب جوش‌داده با روغن كنجد تازه مرتّب نمايند [ دهن الشّيح ] دهن الشّيح كه به فارسى درمنه نامند در سيّم كرم و خشك جهت امراض بارده و استسقا و ورم معده و لرز حميات نافع [ صنعت آن ] صنعت آن مانند روغن بابونه است [ دهن الشّيلم ] دهن الشّيلم كه در خواص قريب بدهن حنطه است و از آن كرم‌تر و لطيف‌تر صنعت آن نيز مانند دهن الحنطه است [ دهن الظّيان ] دهن الظّيان كه ياسمين برى است و ياسمين سفيد عبارت از آنست جهت رفع علل بارده و ربو و ضيق النّفس و سعال مزمن بارد و فالج و لقوه و استرخا و امثال اينها نافع صنعت آن بكيرند كل آن را هر قدر كه خواهند و با مغز بادام مقشر و يا كنجد سفيد مقشر مكرر پرورده بدستور بنفشه بادام كوفته روغن بكيرند [ دهن بيخ آن ] و دهن بيخ آن يعنى بيخ ظيان امراض باردهء عصبانى مانند فالج و لقوه و استرخا و اوجاع مفاصل را نافع صنعت آن بكيرند بيخ و شاخ آن را هر قدر كه خواهند و جوكوب نموده در شش وزن آن آب طبخ نمايند تا بربع رسد ماليده صاف نموده به وزن آن روغن كنجد داخل نموده مرتّب نمايند و روغن كل آن در دويّم كرم و خشكست و اين در سيّم [ دهن العاقرقرحا ] دهن العاقرقرحا در سيّم كرم و خشك محلّل و مدرّ عرق و رافع تبهاى بارده و صرع و سكته و درد سر و شقيقه و مقوّى باه است شربا و تدهينا و سعوطا صنعت آن بكيرند عصارهء تازه آن را و با هم‌وزن آن روغن زيت مرتّب نمايند و اكر تازهء آن نباشد يك اوقيه از خشك آن را كوبيده با يك رطل آب باتش ملايم جوش دهند تا دو اوقيه بماند پس صاف نموده با هم‌وزن آن روغن زيت مرتب نمايند [ دهن الفجل ] دهن الفجل در سيم كرم در دويّم خشك و قايم مقام زيت كهنه و روغن بلسان دانسته‌اند و لطيف و كرم‌تر از روغن بيد انجير و محلّل قوى و فادزهر كزيدن عقرب و رافع شپش كه بعد از امراض بهم ميرسد و فالج و لقوه و استرخا و تشنج امتلائى و استسقا و طحال و وجع مفاصل و عرق النّسا و وجع ورك و اذن و رياح آن و دوى و طنين و ادرار بول و تفتيت سنك كرده و مثانه را شربا و تدهينا و طلاء و قطورا نافع صنعت آن بكيرند آب برك ترب و تخم نيم‌رس آن سه جزو با يك جزو روغن كنجد يا زيت اكر كهنه باشد بهتر و اولى است و باتش ملايم بجوشانند يا در قدر مضاعف تا روغن بماند و چون اين روغن را بر حوالى كرده و تهىكاه و پشت زهار بمالند ادرار بول نمايد و سنك كرده و مثانه بريزاند [ دهن الفراسيون ] دهن الفراسيون در دويّم كرم و خشك كرانى سامعه و درد كوش مزمن و اوجاع بارده و رياح را نافع قطورا و تدهينا صنعت آن بكيرند كياه آن را اكر تازه باشد و كوبيده آب آن را كرفته با روغن كنجد مرتب نمايند و اكر خشك باشد يك اوقيهء آن را در يك رطل آب جوش دهند تا دو اوقيه بماند ماليده صاف نموده با وزن آن روغن كنجد بجوشانند تا روغن بماند [ دهن الفرنجمشك ] دهن الفرنجمشك در افعال قوىتر از روغن مرزنجوش و شونيز و ريحانست صنعت آن مانند دهن الرّيحانست كه از برك آن مرتّب نمايند [ دهن الفستق ] دهن الفستق كه به فارسى پسته نامند در دويّم كرم و در اوّل خشك مقوى غاليها و خشبو كنندهء اطعمه و بالخاصيّت مضرّ معده و سعوط آن با اندك مشك جهت لقوه و تقويت حافظه و تنقيهء دماغ مجرّب و با عنبر جهت لقوه و تقويت اعضاى مسترخيه نافع صنعت آن بكيرند مغز آن را و كوبيده اندك آب كرم بران پاشيده فشرده روغن آن را اخذ نمايند و اين دهن بسبب كمال لطافت به زودى متكرّج ميكردد و بايد كه تازه بتازه استخراج نموده به كار برند [ دهن قثاء الحمار ] دهن قثاء الحمار كه بهندى موافق اقوال بعضى كويله و بعضى پلول جنكلى نامند كرم و خشك در سيّم محلّل قوى و مدر حيض و مخرج جنين و رافع كلف و بثور و كرم كوش و ثقل سامعه و رياح آن و با تخم كتان مجفّف بواسير شربا و تدهينا و قطورا و تمريخا و مقدار شربت از آن تا يكدرهم است صنعت آن بكيرند آب تازهء آن را و با وزن آن روغن زيتون با آتش ملايم بجوشانند تا روغن بماند و با آنكه ريزه ريزه كرده با وزن آن روغن زيتون در شيشه نموده چهل روز در افتاب كذارند و به كار برند [ دهن القثد ] دهن القثد در خواص و افعال قريب دهن الخيار و ضعيف‌تر از كدو است [ صنعت آن ] صنعت آن نيز بدستور است [ دهن القنب ] دهن القنب كه به فارسى شاهدانه نامند سرد و خشك در سيّم جهت درد اعصاب و صلابت رحم و درد كوش و رفع اورام صلبه نافع طلاء و فرزجة و قطورا و شرب آن قاطع باه است [ صنعت آن ] صنعت آن مانند دهن اللّوز است [ دهن القيصوم ] دهن القيصوم كه برنجاسف و به فارسى بومادران نامند كرم و خشك در سيّم محلّل صلابات و مدرّ حيض و مسخن رحم و باعث انضمام فم آن و رافع لرز در حميات و امراض باردهء عصبانى است صنعت آن بكيرند برك كل تازهء آن را و با وزن آن روغن كنجد يا زيت مرتّب نمايند [ دهن الكاشم ] دهن الكاشم در سيّم كرم و خشك قريب بدهن كمون است در افعال صنعت آن نيز بدستور آنست و ان شاء اللّه تعالى خواهد آمد [ دهن الكرم ] دهن الكرم قائم مقام دهن ورد است و قابض و رادع و حابس عرق و جهت قروح ساعيه و جوشش دهان نافع صنعت آن بكيرند شكوفهء آن را و با روغن زيتون در شيشه كرده در افتاب كذارند و هر سه روز يك مرتبه تجديد نمايند تا پنج مرتبه يا هفت مرتبه [ دهن الكراث ] دهن الكراث در سيّم كرم و در دويّم خشك جهت درد كوش و رياح آن و دو و طنين نافع قطورا و جهت بواسير